Στο περιεχόμενο

Matematiko

από MiMalamasLaAnglan, 14 Ιανουαρίου 2020

Δημοσίευση: 17

Γλώσσα: Esperanto

MiMalamasLaAnglan (Επισκόπηση προφίλ) 14 Ιανουαρίου 2020 - 6:37:18 μ.μ.

Kiel oni priparolas matematikon Esperante? Kiujn vortojn oni uzas por aferoj kiel + - * kaj / ?

Kiel oni legas la kvadratan formulon, ekzemple?

Se ax² + bx + c = 0, tiam:

-b ± √(b² - 4ac)
----------------------
2a

nornen (Επισκόπηση προφίλ) 14 Ιανουαρίου 2020 - 7:27:15 μ.μ.

Mi ne scias, sed se mi elparolu ĝin spontanee, mi dirus ion tiel:

Se a xo kvadrata plus bo xo kvadrata plus c egalas nul, do xo egalas minus bo plus minus (la) radiko de bo kvadrata minus kvar a co, ĉio dividite per du a.

Kiel oni diru: ∃x [∅∈x ∧ ∀y (y∈x → ⋃{y,{y}}∈x) ]

sergejm (Επισκόπηση προφίλ) 14 Ιανουαρίου 2020 - 7:32:45 μ.μ.

Ekzistas x, tia ke malplena aro estas ano de x kaj por ajna y se y estas ano de x tiam ...

nornen (Επισκόπηση προφίλ) 14 Ιανουαρίου 2020 - 8:07:29 μ.μ.

sergejm:Ekzistas x, tia ke malplena aro estas ano de x kaj por ajna y se y estas ano de x tiam ...
...la kunigo de la aroj enhavantaj yon kaj la aron enhavantan yon, estas ano de xo?

Metsis (Επισκόπηση προφίλ) 15 Ιανουαρίου 2020 - 10:19:30 π.μ.

MML,

Eble ĉi tiun malnovan fadenon interesigas vin, sed ignoru skribaĵojn de Amigueo.

Jxusteno (Επισκόπηση προφίλ) 15 Ιανουαρίου 2020 - 3:38:35 μ.μ.

Estas interese, ĉu oni povas diri
du on du faras unu (2÷2=1) kaj du obl du faras kvar (2×2=4)?

nornen (Επισκόπηση προφίλ) 15 Ιανουαρίου 2020 - 7:04:37 μ.μ.

Jxusteno:Estas interese, ĉu oni povas diri
du on du faras unu (2÷2=1) kaj du obl du faras kvar (2×2=4)?
La problemo kun "on" estas, ke ĝi ŝanĝas la legdirekton:

a / b = c
bo'one a egalas co
Laŭ mi pli konvene: a dividite (per) bo egalas co.

Metsis (Επισκόπηση προφίλ) 15 Ιανουαρίου 2020 - 7:18:08 μ.μ.

Jxusteno:Estas interese, ĉu oni povas diri
du on du faras unu (2÷2=1) kaj du obl du faras kvar (2×2=4)?
Miakomprene ne. Laŭ PIV -on estas sufikso, ne memstara vorto, kiu povus signifi operatoro. Estas kelkaj vortoj, en kiuj on funkcias kiel radiko – ono, oneco kaj onigi – sed neniu kun signifo de divido. La situacio por -obl estas la sama.

En tiu malnova fadeno estas kelkaj alternativoj por divido kaj multipliko. Notu, ke diversaj esprimoj havas diversajn fakojn de uzo: en vendejo, en klasĉambro de baza lernejo, en universitato…

nornen (Επισκόπηση προφίλ) 15 Ιανουαρίου 2020 - 7:18:37 μ.μ.

Eble antaŭ ol priparoli la vortigon de aritmetikaj eldiroj, oni priparolu unue la vortigon de araj eldiroj, ĉar la aritmetiko (ekz Peano'a aritmetiko) baziĝas sur araj sistemoj (ekz ZF kaj ZFC).

Antaŭ ol priparoli la vortigon de araj eldiroj, oni priparolu la vortigon de logikaj eldiroj, ĉar la araj sistemoj (ekz ZF kaj ZFC) baziĝas sur unuaranga logiko.

Do, ni bezonas vortigojn por: ⊤, ⊥, ¬; ∧, ∨, →, ↔; ∀, ∃; (por nomi la plej kutimajn)

⊤: vero
⊥: malvero
¬: ne
A ∧ B: a kaj bo
A ∨ B: a aŭ bo
A → B: (jam) se a, sekve bo (mi uzas "sekve" anstataŭ "do", ĉar "do" estas ankaŭ la nomo de la litero D)
A ↔ B: a, se kaj nur se bo
∀a: por ĉiu a; por ĉia a, por ajna a
∃a: ekzistas a, ekzistas tia a

Ekz: Estu P eldiro pri a.
∀a(P) ↔ ¬∃a(¬P): por ĉiu A validas Po, se kaj nur se ne ekzistas tia A, ke ne validas Po.
∃a(P) ↔ ¬∀a(¬P): ekzistas tia A, ke validas Po, se kaj nur se ne por ĉiu A ne validas Po.

Taŭge?

MiMalamasLaAnglan (Επισκόπηση προφίλ) 16 Ιανουαρίου 2020 - 7:44:07 μ.μ.

Metsis:
Jxusteno:Estas interese, ĉu oni povas diri
du on du faras unu (2÷2=1) kaj du obl du faras kvar (2×2=4)?
Miakomprene ne. Laŭ PIV -on estas sufikso, ne memstara vorto, kiu povus signifi operatoro. Estas kelkaj vortoj, en kiuj on funkcias kiel radiko – ono, oneco kaj onigi – sed neniu kun signifo de divido. La situacio por -obl estas la sama.

En tiu malnova fadeno estas kelkaj alternativoj por divido kaj multipliko. Notu, ke diversaj esprimoj havas diversajn fakojn de uzo: en vendejo, en klasĉambro de baza lernejo, en universitato…
Ĉiuj sufiksoj povas esti memstaraj vortoj, ekzemple "ujo", "ege", "aĉa", ktp.

Πίσω στην κορυφή