본문으로

에스페란토에서 어순의 주요 규칙은 알아듣기 쉽게 말하자는 것입니다. 뜻이 또렷이 드러나게 낱말들을 늘어놓아야 합니다. 여러 어미들이, 특히 -n이, 있어서 어순이 매주 자유롭지만, 꼭 자유로운 것 만은 아닙니다.

ankaŭ, , tre, nur와 같은 많은 본디부사들은 관련 있는 말 바로 앞에 두어 뜻을 뚜렷히 합니다. ne도 그것이 부정하는 말 앞에 옵니다.

전치사는 언제나 어떤 말 앞에 놓여서 그 말의 구실을 나타냅니다.

접속사는 그것이 잇는 말 앞에 옵니다.

ajn은 표낱말 바로 뒤에 와서 그 표낱말에 느낌을 더합니다.

구 순서

구 순서의 기본은 다음 모형을 따릅니다:

주어서술어목적어다른 구

  • Ili — sidas — sur la sofo.
    주어 — 서술어 — 곳 상활어.
  • La hundo — ĉasas — katon.
    주어 — 서술어 — 목적어.
  • Karlo — manĝas — rizon — per manĝbastonetoj.
    주어 — 서술어 — 목적어 — 도구 상황어.
  • La virino — estas — arkitekto.
    주어 — 서술어 — 주격 보어.
  • Ĉiuj — opinias — lin — stranga.
    주어 — 서술어 — 목적어 — 목적격 보어.

어순을 달리하여도 바탕의 뜻은 달라지지 않고 여러가지 강조 효과가 생깁니다. 보어는 구실표시가 없기 때문에 어순을 늘 자유롭게 바꿀 수 있는 것은 아닙니다. leono estas besto (사자는 짐승이다 - 참)와 besto estas leono (짐승은 사자다 - 다른 짐승도 있으니까, 거짓)는 다릅니다. lernanto fariĝis instruisto (학생은 교사가 되었다)와 같은 문장에서 어순은 매우 중요합니다, instruisto fariĝis lernanto (교사는 학생이 되었다)는 전혀 다른 일이니까요. 보어를 가진 실제 문장에서는 흔히 쓰는 어순이 아니어도 문맥이 도와서 잘못 알아듣는 경우가 거의 없습니다. 그렇지만 instruisto lernanto fariĝas와 같은 문장은 제대로 알아듣기가 어려우니 피하는 것이 좋습니다.

앞에 두기

보통은 문장 처음에 오지 않을 구를 바로 그 첫 자리에 두어서 그 구를 강조할 수 있습니다:

  • Terure gajaj ŝajnis al ili iliaj propraj ŝercoj. - 엄청 재미있어 보였어요, 그들 스스로 우스개 소리한 것이 그들에게.

    보통 어순은 이렇게 되었을 것입니다: Iliaj propraj ŝercoj ŝajnis al ili terure gajaj.

  • La sonorilon mi volas kaj devas trovi! - 그 종을 나는 찾고 싶고 찾아야 해!

    보통은: Mi volas kaj devas trovi la sonorilon.

으뜸 낱말이 ki-낱말인 구는 보통 그 주문장이나 부문장의 처음에 옵니다. ki-낱말은 처음에 오더라도 특별히 강조하는 뜻이 없습니다. 전치사는 ki-낱말의 앞에 놓여서 ki-낱말의 구실을 나타낼 수 있습니다:

  • Kion vi volas? - Kion vi volas?
  • Mi volas tion, kion vi volas. - Mi volas tion, kion vi volas.
  • De kio tio ĉi venas, mia filino? - De kio tio ĉi venas, mia filino?
  • Mi ankaŭ ne scias, per kio oni povas klarigi tiun fakton. - Mi ankaŭ ne scias, per kio oni povas klarigi tiun fakton.
  • Ŝi ne sciis, en kiu flanko oni devas serĉi butiketon kun manĝeblaĵoj. - Ŝi ne sciis, en kiu flanko oni devas serĉi butiketon kun manĝeblaĵoj.

Principe ankaŭ aliaj vortoj, kiuj kunlaboras kun la KI-vorto, povas stari antaŭ ĝi, sed oni ĝenerale malemas havi antaŭ KI-vorto ion, kio ne estas prepozicio:

  • Tuj kiam la suno leviĝis, la cignoj kun Elizo forflugis de la insuleto. - Tuj kiam la suno leviĝis, la cignoj kun Elizo forflugis de la insuleto.
  • Sume kiom mi ŝuldas? - Sume kiom mi ŝuldas?

    Oni povus meti sume aliloke en la frazo.

  • Kune kun kiu vi venis? - Kune kun kiu vi venis?

    Oni normale forlasus kune.

La konjunkcioj kaj, kaj sed povas senprobleme aperi antaŭ KI-vorto, ĉar tiaj vortetoj ne vere apartenas al la posta frazo, sed nur ligas ĝin al la antaŭa: Dum la trarigardado mi trovis diversajn esprimojn, kiuj siatempe ŝajnis al mi bonaj, sed kiuj nun al mi ne plaĉas kaj kiujn mi volonte ŝanĝus.

Iafoje oni povas meti frazparton, kiu vere apartenas al subfrazo, en la komencon de la tuta frazo. Tio kreas tre fortan emfazon pro la malkutimeco de la vortordo:

  • Tiun laboron mi diris, ke mi faros. = Mi diris, ke mi faros tiun laboron. - Tiun laboron mi diris, ke mi faros. = Mi diris, ke mi faros tiun laboron.

    La frazparto tiun laboron estas objekto de faros, kaj apartenas plene al la ke-frazo. Por emfazo ĝi tamen staras komence de la tuta frazo.

  • En salono Zamenhof mi pensas, ke okazas nun la solena inaŭguro. = Mi pensas, ke okazas nun en salono Zamenhof la solena inaŭguro. - En salono Zamenhof mi pensas, ke okazas nun la solena inaŭguro. = Mi pensas, ke okazas nun en salono Zamenhof la solena inaŭguro.

    La loka adjekto ne montras la lokon de la pensado, ĉar ĝi vere apartenas al la subfrazo.

Ofte povas estiĝi konfuzo, al kiu parto de la frazo vere apartenas antaŭmetitaj vortoj. Povas ŝajni, ke ili apartenas al la ĉeffraza verbo, ĉar ili ja staras pli proksime al ĝi. Se la frazparto, kiun oni volas emfazi, rolas kiel subjekto en sia subfrazo, oni nepre ne povas formovi ĝin, ĉar subjekto devas ĉeesti ĉe sia predikato. Tute ne eblas do: Tiu laboro mi pensas, ke estas malfacila. Oni devas diri: Mi pensas, ke tiu laboro estas malfacila.

Iafoje, se la senco permesas, oni povas emfazi frazparton en subfrazo per uzo de antaŭmetita pri-adjekto. Tiun frazparton, kiun oni volas emfazi, oni lasas en ĝia loko en la subfrazo en la formo de pronomo aŭ tabelvorto, kaj en la komenco de la tuta frazo oni metas ĝin en la formo de pri-adjekto. La emfazata afero aperas do dufoje, unu fojon kiel pri-adjekto en la ĉeffrazo, kaj unu fojon pronome en sia vera frazrolo en la subfrazo:

  • Pri tiu laboro mi diris, ke mi faros ĝin. = Mi diris, ke mi faros tiun laboron. - Pri tiu laboro mi diris, ke mi faros ĝin. = Mi diris, ke mi faros tiun laboron.
  • Pri tiu laboro mi pensas, ke ĝi estas malfacila. - Pri tiu laboro mi pensas, ke ĝi estas malfacila.
  • Pri talento mi neniam aŭdis, ke vi ian havas. = Mi neniam aŭdis, ke vi havas ian talenton. - Pri talento mi neniam aŭdis, ke vi ian havas. = Mi neniam aŭdis, ke vi havas ian talenton.

Iafoje, kiam oni bezonas meti KI-vorton komence de frazo, sed la KI-vorto laŭsence apartenas al subfrazo, la rezulto povas fariĝi tre malfacile komprenebla. Feliĉe tiaj problemoj aperas en la praktiko tre malofte:

  • Vi konsilas, ke ni respondu ion al ĉi tiu popolo.Kion vi konsilas, ke ni respondu al ĉi tiu popolo? - Vi konsilas, ke ni respondu ion al ĉi tiu popolo. → Kion vi konsilas, ke ni respondu al ĉi tiu popolo?

    Kion estas objekto de la predikato respondu, kvankam ĝi staras pli proksime al konsilas. La frazo sonas tamen sufiĉe nature, ĉar kion ankaŭ povus rilati al la ĉeffraza verbo konsilas.

  • Petro diris, ke lia amiko nomiĝas Karlo.Kiel Petro diris, ke lia amiko nomiĝas? - Petro diris, ke lia amiko nomiĝas Karlo. → Kiel Petro diris, ke lia amiko nomiĝas?

    Estas risko, ke oni pensas, ke kiel rilatas al diris, kio donus tre strangan signifon. Pli komprenebla alternativo estas: Kiel laŭ Petro nomiĝas lia amiko?

  • Vi volas, ke mi vendu ion al vi.Kion vi volas, ke mi vendu al vi? - Vi volas, ke mi vendu ion al vi. → Kion vi volas, ke mi vendu al vi?

    Pli simpla (sed ne tute samsenca) estas: Kion mi vendu al vi?

Oni plene evitu ĉi tiajn frazojn, se la subfrazo mem estas demando, ĉar tia konstruo fariĝas tro komplika: Ŝi demandis, ĉu mi ŝatas muzikon.Kion ŝi demandis, ĉu mi ŝatas? Oni devas diri Kion ŝi demandis? kvankam tio estas malpli preciza, aŭ uzi la pri-solvon montrotan ĉi-poste.

La sama problemo ekzistas ĉe rilataj (nedemandaj) KI-vortoj. Ankaŭ tiajn KI-vortojn oni metas en la komenco de la subfrazo. Se la rilata KI-vorto vere apartenas al subfrazo de la subfrazo, konfuzo povas estiĝi:

  • Vi asertis, ke vi vidis homon.La homo, kiun vi asertis, ke vi vidis, estas jam delonge mortinta. - Vi asertis, ke vi vidis homon. → La homo, kiun vi asertis, ke vi vidis, estas jam delonge mortinta.

    Evitinda frazo, ĉar kiun ŝajnas esti objekto de asertis, kvankam ĝi vere estas objekto de vidis. (Ĉi tie eblas la elturniĝo La homo, kiun vi asertis esti vidinta...)

Ofte oni povas elturniĝi per antaŭmetita pri-adjekto. Oni lasas la KI-aferon en ĝia loko en la formo de pronomo, kaj uzas pri-adjekton kiel demandesprimon aŭ subjunkcion:

  • Ŝi demandis, ĉu mi ŝatas muzikon.Pri kio ŝi demandis, ĉu mi ŝatas ĝin? - Ŝi demandis, ĉu mi ŝatas muzikon. → Pri kio ŝi demandis, ĉu mi ŝatas ĝin?
  • Vi asertis, ke vi vidis homon.La homo, pri kiu vi asertis, ke vi vidis lin, estas jam delonge mortinta. - Vi asertis, ke vi vidis homon. → La homo, pri kiu vi asertis, ke vi vidis lin, estas jam delonge mortinta.

Se la KI-afero rolas kiel subjekto, oni ne povas movi ĝin for el la subfrazo. La subjekto de verbo devas ĉeesti en sia frazo: Karlo diris, ke lia frato edziĝis.Kiu Karlo diris, ke edziĝis? Diris ŝajnas havi du subjektojn, dum edziĝis ŝajnas tute ne havi subjekton. Uzu la pri-solvon: Pri kiu Karlo diris, ke li edziĝis?

다시 위로