הודעות: 45
שפה: Esperanto
amigueo (הצגת פרופיל) 25 במאי 2026, 12:01:43
Altebrilas:Unu el ni" Sxlosilo el iliaj posxoj.
aŭ
Iu el ni.
Pri superlativo, la franca estas:
Le meilleur de nous
Aŭ
Le meilleur d'entre nous.
"Parmi nous" estas pli malofta.
vs
" Unu (li) el ili.
Signifo de "el" en ambaux frazoj ne samas.
1. Rilate al io enhavita en la posxo.
2. Rilate al parto/membro de aro.
Pragmate, la ambiguo funkcias. Aro similas al ujo.
Altebrilas (הצגת פרופיל) 25 במאי 2026, 12:15:22
Tio funkcias kiel pri (realaj) nombroj. Se precizeco ne sufiĉas, oni aldonas ciferojn.
Pi ~ 3.14 ~ 3.1416 ~ 3.1415926...
amigueo (הצגת פרופיל) 25 במאי 2026, 13:13:07
Altebrilas:Vortoj estas malprecizaj. Kiam oni deziras pli da precizeco, oni nur aldonas vortojn.Oni aldonas vortojn aux trovas koncepton entute pli precizan.
Tio funkcias kiel pri (realaj) nombroj. Se precizeco ne sufiĉas, oni aldonas ciferojn.
Pi ~ 3.14 ~ 3.1416 ~ 3.1415926...
Numeroj Pi aux e estas belaj ekzemploj. Oni decidis ke, por precizo, aparta vorto aux simbolo necesis: pi, e.
○
En kiu lingvo, "el" de "unu el ili" estas pli preciza ol en Esperanto?
amigueo (הצגת פרופיל) 25 במאי 2026, 16:09:31
En multaj lingvoj ekzistas pli apartigita sistemo por tio, kion Esperanto esprimas per la sama prepozicio **“el”**.
La frazo **“unu el ili”** uzas la tiel nomatan *partitivan* signifon: unu membro prenita el grupo. Sed Esperanto uzas “el” ankaŭ por:
* deveno aŭ origino: “turisto el Hispanio”
* materialo: “meblo el ligno”
* moviĝo eksteren: “aĵo el la poŝo”
Tio povas krei etan semantikan larĝecon.
Jen kelkaj lingvoj kie la distingoj estas pli precizaj:
---
### La finna lingvo
Finnish language
La finna havas apartajn kazojn:
* **yksi heistä** = “unu el ili”
(partitiva/elekta senco)
* **puusta tehty pöytä** = tablo farita el ligno
(alia strukturo)
* **Espanjasta tullut turisti** = turisto veninta el Hispanio
* **taskusta** = el la poŝo
(elativa kazo: “eksteren el”)
Do la lingvo distingas pli sisteme inter:
* parto de grupo,
* materialo,
* deveno,
* moviĝo eksteren.
---
### La rusa
Russian language
La rusa ofte uzas malsamajn prepoziciojn aŭ kazojn:
* **один из них** (“unu el ili”)
→ *iz* = el grupo
* **из дерева** (“el ligno”)
* **из Испании** (“el Hispanio”)
* sed moviĝo povas havi aliajn nuancojn laŭ la verbo.
Ĉi tie “iz” ankoraŭ kovras plurajn rolojn, sed la kazsistemo helpas precizigi.
---
### La japana
Japanese language
La japana uzas malsamajn partikulojn:
* **彼らの中の一人**
(“unu inter ili” / unu ene de ili)
* **木でできた家具**
(“meblo farita per ligno”)
* **スペインから来た観光客**
(“turisto veninta de Hispanio”)
Tie la rilatoj estas pli specialigitaj:
* 中の = interne de grupo
* で = materialo aŭ rimedo
* から = devenloko
---
### Interesa punkto pri Esperanto
Esperanto
Esperanto preferas:
* malmultajn tre ĝeneralajn prepoziciojn,
* kuntekstan interpreton,
* kaj produktivecon.
Do “el” estas iom “universala font-prepozicio”:
* el grupo,
* el interno,
* el materialo,
* el origino.
La avantaĝo estas simpleco; la malavantaĝo estas malpli da semantika apartigo.
Fakte, kelkaj esperantistoj foje uzas:
* **“unu inter ili”** anstataŭ “unu el ili”
kiam ili volas emfazi membrecon en grupo prefere ol “eltiron” el ĝi.
amigueo:-
La nuancoj de la variajxoj de "unu el ni":
"unu el ni" (eltiro, kruda materialo)
"unu de ni" (deveno)
"unu da ni" (nombro)
"unu inter ni" (membro)
"unu er ni" (parto)
"unu an ni" (membro)
"unu elinter ni"
Altebrilas (הצגת פרופיל) 26 במאי 2026, 08:47:54
amigueo (הצגת פרופיל) 26 במאי 2026, 10:52:15
Altebrilas:Kial tio gravas ?Cxar mi nunas malkovri gxin.
Kiom da nuancoj!!
Altebrilas (הצגת פרופיל) 27 במאי 2026, 07:50:43
amigueo (הצגת פרופיל) 28 במאי 2026, 14:33:09
Altebrilas:Mi volis diri: kial gravas esprimi nuancojn tiumaniere, prefere al uzado de kutimaj vortoj kaj reguloj?Mi revis mapon de funkcioj kaj prepozicioj en Esperanto.
Tio rimarkigas ke la vivo de prepozicio estas nek facila, nek estabila. Ke estas konkurencoj kaj jxaluzoj inter prepozicioj alpost funkcioj (post funkciojn). Aux inverse, inter funkcioj post prepoziciojn. Ke estas evoluo kaj genealogioj.
amigueo (הצגת פרופיל) 28 במאי 2026, 17:35:11
en dum pasko.
EN spaca signifas punkton aŭ regionon kiu estas enhavata inter kelkaj limoj. EN indikas la limojn. Ekz "en Bruselo", "inter la tero kaj la ĉielo", "inter Francio kaj Portugalio"
EN tempa ankaŭ indikas limojn. Ekz "inter la 4a kaj la 8a de decembro", "en septembro", "en 2026"
DUM tempa signifas la tutan enhavon de la limoj. Ekz "Mi studis dum septembro"
DUM spaca signifas la tutan enhavon de la limoj. Ekz "Mi promenas dum la parko"
Altebrilas (הצגת פרופיל) 28 במאי 2026, 21:51:09